Textiel en kleding in Azië

Made in Misery - Belgische textiel- en kledingbedrijven in Azië

Van 12 tot 16 december besteedde het radioprogramma Peeters en Pichal aandacht aan de werkomstandigheden in de kledingindustrie in Azië. Klik hier om naar de conclusies van Sven Pichal te luisteren.

Tijdens deze week werden op deze webpagina de volgende onderwerpen behandeld:
- Belgische textiel- en kledingbedrijven in Azië (Bekaert Textiles, Dress Confect, Ontex, Sioen, Van de Velde), met speciale aandacht voor de relaties met de vakbonden in hun Aziatische vestigingen.

- Wat is de confectiekost van een kledingstuk?

- Vakbonden en vakbondsacties in Azië

- De Schone Kleren Campagne 

Made in Misery: de weg van het goedkope T-shirt

09/12/2011

Zou jij een goedkoop T-shirt kopen als je wist onder welke omstandigheden het gemaakt is? Dat is de vraag die Peeters & Pichal op 9 december lanceerden. Sven Pichal trok vanaf 12 december naar het hart van de kledingindustrie in Azië met in zijn koffer één T-shirt. Dat T-shirt kocht hij in een bekende Vlaamse winkel voor vijf euro. Sven volgde de weg van dat goedkope T-shirt in omgekeerde richting en probeerde in één week niet alleen de plaats te vinden waar het T-shirt werd gemaakt, maar ook de maaksters van het bewuste kledingstuk. Hij wilde weten welk deel van die vijf euro bij hen terecht komt.

Klik hier om de inleidende aflevering van 9/12 te beluisteren

Klik hier om de aflevering van 12/12 te beluisteren - Sven in Dhaka

Klik hier om de aflevering van 12/12 te beluisteren - interview met Bart De Wilde

Klik hier om de aflevering van 13/12 te beluisteren - Sven tussen de kledingfabrieken

Klik hier om de aflevering van 14/12 te beluisteren - Sven in de fabrieken

Klik hier om de aflevering van 15/12 te beluisteren - Sven bij de Bengalezen thuis

Klik hier om de aflevering van 16/12 te beluisteren - Sven blikt terug

Klik hier om de aflevering van 16/12 te beluisteren - interview met Frieda De Koninck

WAT VOORAF GING: DE STUNT

In samenwerking met reclamebureau Mortierbrigade openden Peeters & Pichal in de Antwerpse Kammenstraat voor één dag een zogenaamde Pop Up-Store.

In de winkel werd de argeloze bezoeker geconfronteerd met een hardvochtige baas, Mister Tjhoi, en met minderjarige Aziatische meisjes aan de naaimachines. De confrontatie werd met verborgen camera geregistreerd, zowel binnen als buiten de winkel.

Belgische textiel- en kledingbedrijven in Azië (Bekaert Textiles, Dress Confect, Ontex, Sioen, Van de Velde)

12/12/2011

Belgische textiel- en kledingbedrijven doen veel beroep op Aziatische leveranciers, maar er zijn er slechts weinig die er een eigen vestiging hebben. Ze vestigen zich daar vanzelfsprekend omwille van de lage loonkost, maar meestal zijn de arbeidsvoorwaarden er (iets) beter dan bij de lokale bedrijven. De relaties met de vakbonden zijn dikwijls gespannen. Daarnaast zijn er ook verschillende bedrijven, waar er geen vakbond actief is.

BEKAERT TEXTILES STOPT MET PRODUCEREN IN BELGIE EN PROBEERT IN TURKIJE DE VAKBOND BUITEN HET BEDRIJF TE HOUDEN

Bekaert Textiles is een producent van matrasstoffen. Tot voor enkele jaren telde Bekaert Textiles in België meer dan 1.000 werknemers, verspreid over verschillende vestigingen. In 2009 werd de productie in België stopgezet (zie: Het Nieuwsblad, 9-3-2009, Bekaert Textiles zet productie in Waregem stop). De hoofdzetel, waar onderzoeksactiviteiten plaatsvinden, is nog altijd in Waregem gevestigd.

De productie gebeurt voor een deel in Turkije. In Turkije is de toegang van de vakbonden tot een bedrijf onderworpen aan een strikte procedure, waarbij de meerderheid van het personeel uitdrukkelijk moet verklaren dat ze willen vertegenwoordigd worden door een vakbond. Dat er een meerderheid was, werd vastgesteld door het Ministerie van Arbeid, dat vervolgens de betrokken vakbond erkende. De directie heeft hiertegen een procedure aangespannen omdat volgens haar bij de telling van het aantal leden het vereiste aantal niet werd gehaald. Er werden 3 vakbondsleden afgedankt, die probeerden nieuwe leden te werven voor Tekstil-Disk. 

BEKAERT TEXTILES: RECHT OP ANTWOORD

De directie van Bekaert Textiles heeft gereageerd op onze klachten betreffende de moeilijke relatie met de vakbond in Turkije. Ze stelt dat er hier sprake is van volledig verkeerde informatie. Er stellen zich twee problemen:

1. "Bekaert Textiles heeft 3 vakbondsleden ontslagen." Daarover zegt de directie dat dit gebeurde in het kader van een herstructurering waarbij 17 ontslagen zijn doorgevoerd.

2. "Bekaert Textiles erkent de vakbond niet." Daarover zegt de directie dat ze de telling van het aantal leden betwist en dat ze volledig vertrouwt op het oordeel van de bevoegde rechtbank, waar een procedure loopt.

Het ABVV zal dit dossier verder opvolgen.

Klik hier om de volledige brief van de directie te lezen.

DRESS CONFECT, OF HOE EEN BELGISCH BEDRIJF IN SRI LANKA SOCIALE RECHTEN AAN ZIJN LAARS LAPTE

Dress Confect is een bedrijf in Oedelem, met verschillende productie-vestigingen in Azië. Vooral een conflict bij GP Garments trok internationaal de aandacht. In 2005 startte er in de vrijhandelszone van Biyagama een ernstig arbeidsconflict in een productie-eenheid van de onderneming GP Garments. De voorzitter van dit bedrijf is Geert Derere, die ook algemeen directeur is van Dress Confect in Oedelem. Dit bedrijf heeft nog 2 fabrieken in Sri Lanka en een fabriek in China. In Sri Lanka werken er 1500 werknemers, vooral vrouwen.
GP Garments kondigde een herstructurering aan en weigerde om de vakbond te raadplegen. De directie schrok er niet voor terug om de vakbond te intimideren. Alle werknemers hebben een brief ontvangen uit de hoofdzetel in België waarin ze beschuldigd werden van slecht gedrag en een gebrek aan productiviteit. Toen de vakbond protesteerde, dreigde het bedrijf met een regelrechte sluiting van de fabriek en er werd een manager aangeworven waarvan bekend is dat hij anti-syndicaal is. Hij heeft verklaard dat hij 100.000 dollar ter beschikking had om zich te ontdoen van de vakbond. GP Garments ging verder met de herstructurering. Er werden 518 werknemers ontslagen. Het zijn allemaal leden van de vakbond. Er worden nieuwe werknemers aangeworven, maar daar zijn geen leden van de vakbond bij. De ITGLWF (internationale textielvakbond) heeft in deze zaak een dossier bij het Nationaal Contactpunt van de OESO in België ingediend.

ONTEX WORDT VEROORDEELD VOOR DE  RECHTBANK NA HET ONTSLAG VAN 16 VAKBONDSLEDEN

Ontex is een Belgische groep, die hygiënisch textiel produceert (luiers, maandverbanden, enz.). De groep is actief in verschillende landen. Dit jaar kende de Turkse vestiging van Ontex een langdurig sociaal conflict, nadat 16 vakbondsleden ontslagen werden. Hoe kwam het zo ver? Na het afsluiten van de CAO werd er door de werknemers van Ontex Turkije een vergadering gepland om de gevolgen van dit akkoord te bespreken. Deze vergadering ging door buiten het bedrijf, buiten de werkuren. De lokale directie oordeelde dat zo'n vergadering verboden was, en ging over tot het ontslag van 16 werknemers.

Uit protest hebben zij gedurende 192 dagen piket gestaan voor hun bedrijf (zie foto). Deze ontslagen werknemers hebben via de rechtbank hun ontslag aangevochten. In oktober kregen ze gelijk voor de rechtbank, die de reïntegratie van de betrokken werknemers eiste. Ontex heeft inmiddels beroep aangetekend bij het Hof van Cassatie. De Turkse vakbond vreest dat Ontex de ontslagen niet zal ongedaan maken, maar er voor zal kiezen om een ontslagvergoeding uit te betalen. De rechtbank heeft Ontex een schadevergoeding opgelegd ten belope van één jaarloon, indien ze de uitspraak niet naleeft.

ONTEX: RECHT OP ANTWOORD

De directie van Ontex heeft gereageerd op onze klachten betreffende de moeilijke relatie met de vakbond in Turkije. Ze stelt dat er hier sprake is van verkeerde informatie. Volgens Ontex werden na de laatste CAO-onderhandelingen werknemers ontslagen, omwille van het voeren van illegale acties. De juridische procedure naar aanleiding van deze ontslagen loopt nog altijd.

Het ABVV zal dit dossier verder opvolgen.

Klik hier om de volledige brief van de directie te lezen. 

SIOEN LAAT PRODUCEREN IN INDONESIE MAAR GAAT NIET VERDER MET ZIJN CHINESE INVESTERINGSPLANNEN

Sioen is actief in de productie van technisch textiel en in de productie van werkkledij. Een groot deel van het technisch textiel wordt in België geproduceerd (Sioen is de belangrijkste Belgische producent van technisch textiel). Technisch textiel dekt een ruime lading aan producten, die elders in de industrie of bouwsector gebruikt worden. Sioen produceert een ruim assortiment aan producten, die hun toepassing vinden bij de productie van theezakjes, publiciteitsmateriaal, dekzeilen voor vrachtwagens, enz.

De productie van werkkledij gebeurt hoofdzakelijk in lageloonlanden, met name Indonesië en Tunesië. Over vakbondsactiviteiten bij de Indonesische vestiging van Sioen is geen informatie bekend. Deze vestiging (en trouwens ook deze in Tunesië) haalt alleen het nieuws als de aandeelhouders geïnformeerd worden over de weerslag van maatschappelijke onrust op de activiteit in het bedrijf (ligt het bedrijf stil of niet?). Enkele jaren geleden overwoog Sioen ook de bouw van een nieuwe fabriek in China, maar onder druk van de crisis kwamen deze plannen in de koelkast terecht.

VAN DE VELDE SLOOT ZIJN VESTIGING IN HONGARIJE OP ZOEK NAAR NOG LAGERE LONEN IN CHINA

40 jaar geleden waren in de omgeving van Wetteren verschillende lingeriebedrijven gevestigd. Ze produceerden kwaliteitsproducten in hun Belgische confectie-ateliers. Van de Velde was één van die producenten (maar op dat ogenblik zeker niet de grootste).

Momenteel blijven er van deze producenten niet veel over. De meesten zijn gesloten onder druk van de sterk toegenomen concurrentie uit de lageloonlanden. Van de Velde is succesvol gebleven door zich toe te spitsen op het hoogste marktsegment en kwaliteitsproducten te produceren. De productie in België werd geleidelijk afgebouwd, en er werden eigen vestigingen opgestart in Hongarije en Tunesië. Tegelijkertijd werd een groot deel van de productie uitbesteed naar een Chinees bedrijf, dat toelevert aan verschillende lingerieproducenten.

Delocalisatie van de productie naar Hongarije is iets wat heel wat confectiebedrijven deden na de val van het IJzeren Gordijn, omwille van de lagere loonkosten. Alleen namen de lonen in Polen, Hongarije, Tsjechië, enz. te snel toe. Daarom werd de productie er stopgezet en delokaliseerde men verder richting noglagereloonlanden, zoals China, want "de sluiting van een fabriek in Hongarije zal de winstmarge ondersteunen" (commentaar van een financieel journalist in De Tijd).

Van de Velde kreeg in China de gelegenheid om zich in te kopen in het bedrijf Topform, dat op dat moment al leverde aan Van de Velde en verschillende andere lingerieproducenten. 3 jaar voor Sven Pichal reisde John Vandaele naar Azië, op zoek naar de confectie-arbeidster die de lingerie voor Van de Velde produceert. 

Lees: MO-Magazine, november 2008, Arbeidsomstandigheden in de Chinese Parelrivierdelta

Over vakbondsactiviteiten bij de verschillende Chinese vestigingen van Topform is geen informatie bekend.

Wat zegt Herman Van de Velde hierover? (schuif naar minuut 19.04)

Wat is de confectiekost van een kledingstuk?

13/12/2011

Sven Pichal heeft een T-shirt gekocht in een bekende Vlaamse winkel voor vijf euro. Hij wil weten welk deel van die vijf euro bij de arbeidster terecht komt, die die T-shirt geconfectioneerd heeft. Wij zijn natuurlijk ook nieuwsgierig naar het antwoord. Om hem op weg te zetten geven we hem er een idee van hoeveel tijd de confectie van een complex product, zoals een beha of een jeansbroek kost. Er zijn natuurlijk grote verschillen, maar voor een kwaliteitsproduct mag men zo'n 20 minuten confectietijd rekenen. Dit betekent niet dat iemand 20 minuten aan die jeansbroek werkt: het productieproces is sterk opgesplitst in productiestappen. Als we al deze stappen samentellen, komen we in de buurt van 20 minuten. Dat betekent dat indien Levi's of Van de Velde hun jeansbroek of beha in België zouden laten produceren de confectiekost 6 euro zou bedragen. Sommige merken bewijzen dat dit voor kwaliteitsproducten nog altijd haalbaar is.

Hoeveel de lonen nu exact bedragen bij Chinese leveranciers weten we niet, maar in 2008 maakte John Vandaele melding van arbeidsters met negen jaar ervaring die maandelijks gemiddeld 2400 yuan, of (toen) 240 euro, verdienden bij Topform. Ruim gerekend gaat dit om 1,5 euro per uur. Er waren ook collega's die 1.500 yuan of minder per maand verdienden, wat minder is dan 1 euro per uur (zie: MO-Magazine, november 2008, Arbeidsomstandigheden in de Chinese Parelrivierdelta).

1,5 euro per uur, bij een confectietijd van 20 minuten, komt neer op een confectieloonkost van 0,5 euro voor een product waarvan de winkelprijs gemakkelijk oploopt tot 50 euro (deze redenering geldt voor verschillende merken: Topform levert aan verschillende lingeriemerken). Bij luxeproducten bedraagt volgens deze berekening het aandeel van de confectieloonkost in de prijs van het eindproduct (zeer ruim gerekend) 1%.

Bij een T-shirt liggen de zaken natuurlijk anders. Het gaat om een goedkoop product, dat in de winkel 5 euro kost. Het gaat om een eenvoudig product, waarvan de confectietijd maar een fractie bedraagt van de confectietijd van een jeansbroek of een beha. Het land van oorsprong is Bangladesh, waar de lonen veel lager liggen dan in China (zie grafiek, bron: Emerging Textiles).

Het gaat hier om verouderde cijfers. In 2010 is het minimummaandloon van kledingarbeiders in Bangladesh verhoogd van 1.600 thaka naar 3.000 taka (Lees: Het Nieuwsblad, 31-7-2010, 'Voor 33 euro per maand maken we uw kleren niet'). Dit is nog steeds ver onder het niveau van een leefbaar loon, een loon dat de kosten van de basisbehoeften van arbeiders en hun families dekt, zoals schoon water, voedsel, onderdak, kleding, onderwijs, gezondheidszorg en vervoer. In Bangladesh zou dat 12.248 taka (121 euro) moeten zijn.

Een optimistische schatting: ook in het geval van een T-shirt bedraagt de confectieloonkost 1% van de verkoopprijs: van die 5 euro, gaat er 5 eurocent naar de kledingarbeidster in Bangladesh. Als deze schatting juist is en alle overige marges en kosten gelijk blijven, zou dit betekenen dat een verdubbeling van de confectielonen in Bangladesh een stijging van de verkoopprijs aan de consument met 1% meebrengt.

Let op: het gaat hier alleen maar over loonkosten van de productie-arbeidsters. De boetiek die de jeansbroek, beha of T-shirt verkoopt, heeft ook een brutoverkoopmarge van 50% en daarenboven lopen materiaalkosten en kosten voor productontwerp, productieplanning, reclame, marketing, transport, kwaliteitscontrole, stockage en distributie veel hoger op dan deze loonkosten.

Vakbonden en vakbondsacties in Azië

14/12/2011

Bart De Wilde heeft er in zijn interview op 12 december bij Peeters en Pichal (schuif de balk naar minuut 7:20) de nadruk op gelegd dat we voor Schone Kleren vooral moeten rekenen op de vakbonden. De wetgeving in veel landen beperkt de syndicale vrijheid, verschillende bedrijven belemmeren de vakbondswerking in hun bedrijf en toch is er sinds anderhalf jaar een opvallende evolutie gestart:

- nieuwe wetgeving en meer democratie zorgt in verschillende landen voor meer syndicale vrijheid,

- niettegenstaande alle inspanningen van de werkgevers om hen buiten het bedrijf te houden, krijgen vakbonden in meer bedrijven voet aan de grond,

- daar waar geen (onafhankelijke) vakbond is, vertaalt onvrede over lage lonen en slechte werkomstandigheden zich soms in wilde stakingen.

Het is een proces met vallen en opstaan. Er vallen doden en gewonden bij schermutselingen, vakbondsleden worden geïntimideerd en gevangen gezet. Vandaar het belang om ook van hieruit te ijveren voor syndicale vrijheid, zodat zij de kans krijgen zelf iets aan de situatie te doen. Wat zij moeten kunnen, is onderhandelen over menswaardige lonen, zodat ook in die landen meer koopkracht gecreëerd wordt: een noodzakelijke stap in de richting van herstel van de wereldeconomie.

In het volgend overzicht wordt per land ingegaan op de syndicale acties, die er tijdens het laatste anderhalf jaar gevoerd werden. Er worden ter illustratie enkele artikels opgenomen die aanduiden hoe moeilijk de situatie er is.

China

China is zijn les aan het leren, aldus de IAO. Het land is één van de weinige waar de regering een bewuste politiek voert van loonsverhogingen en van stimulering van de binnenlandse economie.

Het Nieuwsblad, 7-6-2010, Foxconn verhoogt loon van werknemers in Zuid-China met 70 procent

Express, 2-8-2010, Chinese lonen stijgen... en dat is goed nieuws voor het Westen

Knack, 11-8-2010, Nieuwe vakbondsaanpak in China

Het Nieuwsblad, 5-11-2010, Hoe leven de mensen die je iPhone maken? (met fotoreportage)

De Wereld Morgen, 12-11-2010, Onvrede onder Zuid-Chinese arbeiders blijft groot 

De Volkskrant, 24-10-2011, Chinese werknemers staken voor 'gratis' plaspauzes

MO-Magazine, 9-11-2011, Wat met “Wang” in China?

De Morgen, 19-11-2011, Duizenden Chinezen staken in fabriek van Adidas en Nike

Bangladesh

Het Nieuwsblad, 30-7-2010, Textielarbeiders betogen in Bangladesh 

Het Nieuwsblad, 31-7-2010, Textielarbeiders in Bangladesh staken voor hoger loon

Het Laatste Nieuws, 1-8-2010, Zware rellen bij staking textielarbeiders in Bangladesh

Trouw, 2-8-2010, Nieuwe protesten arbeiders confectiefabrieken Bangladesh

NRC, 12-12-2010, Textiel: doden bij betogingen Bangladesh

MO-Magazine, 8-6-2011, Grote staking in Bangladesh als gevolg van verandering kiessysteem

Cambodja

De Wereld Morgen, 30-7-2010, Cambodjaanse Oxfam-partners voeren actie voor minimumloon

De Volkskrant, 13-9-2010, Naaisters Cambodja staken om hoger loon

De Wereld Morgen, 20-9-2010, Staking in Cambodja opgeschort. Gespannen situatie blijft

De Wereld Morgen, 17-12-2010, Cambodjaans vakbondsleider gearresteerd

11.be, 11-1-2011, Nog steeds 318 Cambodjaanse werknemers ontslagen vanwege staking

De Wereld Morgen, 26-6-2011, Veroordeling Chantha kaakslag voor vakbondsvrijheid in Cambodja

De Volkskrant, 28-7-2011, Arbeiders vallen flauw in fabrieken Puma en H&M

De Volkskrant, 29-7-2011, Goedkoper Cambodja is het nieuwe textielland

FNV Mondiaal, 18-8-2011, Biermeisjes in Cambodja krijgen loonsverhoging na acties

De Schone Kleren Campagne

16/12/2011

Op de laatste dag van de serie kwam Frieda De Koninck naar de studio Bij Peeters en Pichal. Zij staat in voor de coördinatie van de Schone Kleren Campagne. De Schone Kleren Campagne is een platform met verschillende deelnemers, zoals:

- Noordzuidorganisaties (Wereldsolidariteit, FOS, e.a.),
- consumentenorganisaties, b.v. OIVO,

- vakbonden, ABVV en ACV, en verschillende van hun vakcentrales.

Deze organisaties voeren samen actie voor een verbetering van de arbeidsvoorwaarden in de kledingindustrie.

De Schone Kleren Campagne in Vlaanderen is geen alleenstaand geval. Langs Waalse kant heeft de campagne Vêtements Propres haar actieterrein uitgebreid tot andere consumentenartikelen, zoals elektronica en speelgoed. De campagne heet er nu achACT - Actions Consommateurs Travailleurs. In hun platform groeperen zij min of meer dezelfde organisaties als de Vlaamse Schone Kleren Campagne.

De wortels van de Schone Kleren Campagne liggen in Nederland, en onder impuls van het internationaal secretariaat werd de campagne inmiddels uitgebreid tot verschillende Europese landen.

ACTIETERREINEN VAN DE SCHONE KLEREN CAMPAGNE

De Schone Kleren Campagne is op verschillende terreinen actief:

- consumentenacties,

- schone kleren in de gemeente,

- schone kleren op het werk,

- bedrijvenacties.

CONSUMENTENACTIES

De consumentenacties waren van in het begin van de campagne het centrale terrein van de actie. Er werden briefkaartenacties gericht aan winkels, er werden acties gevoerd in winkelstraten en regelmatig werden specifieke ketens geviseerd, zoals hier in februari 2010 aan de Aldi in Roeselare (let op de sneeuw die de actievoerders blijkbaar niet deert). De consument bleef met vragen zitten, vragen die deze week ook regelmatig aan bod kwamen in Peeters en Pichal. Wat kunnen we doen? Waar kunnen we we schone kleren kopen (luister hier naar een reportage over fair trade kledingwinkels)? Wie kan mij garanties geven?

SCHONE KLEREN IN DE GEMEENTE

De Schone Kleren Campagne verwacht van de overheid dat ze het goede voorbeeld geeft. Met de actie "Schone Kleren in de gemeente" die startte in 2002, spitst de Schone Kleren Campagne zich toe op de aankoop van werkkleding voor het gemeentepersoneel. Diverse diensten zoals brandweer, groendienst, reinigingsdienst, sportdienst enz. dragen werkkleding en uniformen. De campagne vraagt dat voortaan bij elke aankoop ook sociale criteria gehanteerd zouden worden i.v.m. de arbeidsomstandigheden waarin de werkkleding gemaakt wordt. Ook bij de gemeenten bleef men bij vragen zitten. Waar kunnen we schone kleren kopen? Wie kan mij garanties geven? De meeste leveranciers beperkten zich namelijk tot het opstellen van een verklaring op eer, zonder enig bewijs van de herkomst, zonder enige controle, laat staan onafhankelijke controle.

Ondertussen zijn er tientallen gemeenten die een raadsbesluit goedgekeurd hebben. Door zo’n raadsbesluit aan te nemen hebben deze steden en gemeenten laten zien dat zij het belangrijk vinden dat kleding wordt geproduceerd onder sociaal verantwoorde omstandigheden.

SCHONE KLEREN OP HET WERK

ABVV en ACV hebben in 2003 een campagne opgestart die zich richtte naar hun afgevaardigden in de bedrijven. Werknemers krijgen in heel wat ondernemingen werkkleding van hun werkgever. Het gaat hierbij om overalls, veiligheidskleding, schorten, hemden en broeken, T-shirts, enz. Deze actie wilde de vraag naar 'schone kleren' op de werkvloer brengen.

- Dit betekent concreet dat werknemers moesten nagaan welke werkkleren ze dragen en via de overlegorganen aan hun werkgever vragen of die kleren in goeie omstandigheden gemaakt werden.

- In de bedrijven waar werkkleding gemaakt wordt, moest men nagaan hoe het zit met de productie in het buitenland en de arbeidsomstandigheden daar.

Ondanks de inzet van Wouter Deprez bleef het succes van deze campagne beperkt. Slechts in een beperkt aantal bedrijven werd de vraag naar schone kleren gesteld. Voor een deel bij gebrek aan interesse en tijd: een vakbondsafgevaardige moet al voor zoveel andere zaken opkomen. Voor een deel omwille van de eeuwige vragen... Waar kunnen we schone kleren kopen? Wie kan mij garanties geven?

BEDRIJVENACTIES

Kledingbedrijven werden via campagnes onder druk gezet om hun klanten te informeren over de herkomst van hun kleren, en garanties te geven inzake de arbeidsomstandigheden waarin dit gebeurt. Ze reageerden daarop op de meest diverse manieren. 

- De meeste leveranciers van werkkledij beperkten zich tot een "verklaring op eer" dat bij hen alles in orde was.

- Bij de grote ketens reageerde men met eigen gedragscodes, al dan niet gecontroleerd door een auditbureau.

Veel gedragscodes zagen daarbij essentiële normen over hoofd. Er werd wel als voorwaarde gesteld dat er geen gebruik werd gemaakt van kinderarbeid of dwangarbeid, maar vrije vakbonden of een leefbaar loon, daar had men dikwijls niet aan gedacht. Daarnaast was er ook geen sprake van onafhankelijke controle op het naleven van de gedragscodes.

Om hieraan tegemoet te komen werden verschillende iniatieven opgezet. Voor één van deze initiatieven, de Fair Wear Foundation, werd de aanzet gegeven vanuit de Nederlandse Schone Klerencampagne. Klik  hier voor meer informatie over de werking van de FWF.

FWF slaagt erin steeds meer merken tot deelname te bewegen, alleen blijft de deelname van Belgische merken en grote distributieketens beperkt. Ook is de deelname van producenten van werkkledij onvoldoende, om tegemoet te komen aan de campagnes "Schone Kleren in de Gemeente" en "Schone Kleren op het Werk". Belangrijk bij FWF zijn de strenge normen die opgelegd worden, de onafhankelijke controle en de aandacht voor leefbare lonen. Lees hieromtrent ook: Fashion United, 24-11-2011, Fair Wear Foundation pakt lage lonen aan.

DE TOEKOMST

De serie Made in Misery toont aan dat consumentenacties en vakbondsacties meer dan ooit nodig zijn om een verbetering van de arbeidsomstandigheden te realiseren. Made in Misery was een stap om consumenten te sensibiliseren en bedrijven op hun verantwoordelijkheid te wijzen.

In de toekomst zullen vanuit de Schone Kleren Campagne bijkomende initiatieven moeten genomen worden om het aanbod van schone kleren uit te breiden, en de herkomst ervan beter te garanderen. Waarschijnlijk moeten ACV en ABVV samen na de sociale verkiezingen een campagne zoals "Schone Kleren op het Werk" met een nieuw elan opstarten. Voorwaarde is wel dat meer informatie beschikbaar is over leveranciers van schone werkkledij en het aanbod groter wordt.

Op deze website zal ook in de toekomst informatie gegeven worden over de evolutie van de campagne, de acties en de resultaten.